Y. Serhat
Bucak
Dersim
Mitolojisinin kaynak ve
kökenleri
MUXÛNDİ
Martin van Bruinessen
Pir
Sultan Abdal 
S
 Hasan
KAYA
|
| Dersim dört dağ içinde Hasan KAYA Bildiğimiz masalları anlatırlardı kadınlar sırayla. Her dilin tadı başka olurdu. Kimi yürek burkar, kimi Anka kuşunun sırtında alıp Kaf dağının ardına götürürdü bizi. Munzur’a yakılmış türküler bölerdi bazen geceyi, Fırat’a anlatılan dertler kederler ezgileşirdi… En çok dinlediğim masal Şahım, Şah İsmail ile Gülüzar’ın aşkıydı. Sonra bildik masalların bittiği yerde, yaşanmış olaylar, kurulan düşler masallaştırılıp anlatılmaya başlardı. Çoğu o an uydurulmuş masallar böyle oluşurdu. Bu coğrafyada sözdür her şeyin başı sonu. Halkın yazdığı sözlü destanlar, masallar yaşadığımız doğayı katlanılır ve güzel kılmaya yeterdi. Özlemler umut çiçeği açar beklenmesini kolay ederdi. Gaz lambasının loş aydınlığına sığınıp konuşmak, anlatmak kolaydır. Kadın elinin değdiği patiska bezin nakışlı yüzü olurdu gece. Her elin hüneri başka başkadır. Her dilin tadı başka başka. Bildiğimiz, tanık olduğumuz olayların, yaşanmışlıkların masal edilip anlatılmasını bile yeni duymuş gibi hiç sormadan sessiz usul dinlerdik. Sonra yollar, yıllar girdi araya göçler başladı. Bir biri ardına çıkılan yollar bütün geçmişi erişilmez bir masal etti. Memleket, ister inanın ister inanmayın bazen bir dağdır, bazen bir masal, akan su, uçan kuştur. Dere yatağında iki elinizde bir birine vurduğunuz yankılanan sesine vurulduğunuz çakıl taşıdır. Munzur’a vurgunluğumuz, Dersim’e sevdamız tam da böyledir… Bir sebep olsa koşar geliriz. Bir bahanedir düğünler,
bayramlar, festivaller. Yüreğimiz, özlemin kör hançeriyle dürttüğü kanamaya
hazır bir güldür. Hemen kokusunu bırakır yollara. Munzur hep inadına başı dumanlı, başı karlı bir özgürlük türküsüdür. Ve bakar öylece sessiz dinler hep beraber söylediğimiz türkümüzü… Dersim dört dağ içinde / Bir gülüm, Songül’üm var
içinde…
|